Κήρυγμα 28.08.2026 Απόδοσις της Κοιμήσεως της Θεοτόκου

Ἐκ τοῦ κατὰ Λουκᾶν. (Λουκ. ι´ 38-42, ια´ 27-28).

Τῷ καιρῷ ἐκείνῳ, εἰσῆλθεν ὁ Ἰησοῦς εἰς κώμην τινὰ γυνὴ δέ τις, ὀνόματι Μάρθα, ὑπεδέξατο αὐτὸν εἰς τὸν οἶκον αὐτῆς. Καὶ τῇδε ἦν ἀδελφή, καλουμένη Μαρία, ἣ καὶ παρακαθήσασα παρά τοὺς πόδας τοῦ Ἰησοῦ, ἤκουε τῶν λόγων αὐτοῦ · ἡ δὲ Μάρθα περιεσπᾶτο περὶ πολλὴν διακονίαν ἐπιστᾶσα

δὲ εἶπε · Κύριε, οὐ μέλει σοι, ὅτι ἡ ἀδελφή μου μόνην με κατέλιπε διακονεῖν; εἰπὲ οὖν αὐτῇ ἵνα μοι συναντιλάβηται. Ἀποκριθεὶς δὲ ὁ Ἰησοῦς εἶπεν αὐτῇ · Μάρθα, Μάρθα, μεριμνᾷς καὶ τυρβάζῃ περὶ πολλὰ ἑνὸς δέ ἐστι χρεία · Μαρία

δὲ τὴν ἀγαθὴν μερίδα ἐξελέξατο, ἥτις οὐκ ἀφαιρεθήσεται ἀπ' αὐτῆς. Ἐγένετο δὲ ἐν τῷ λέγειν αὐτὸν ταῦτα, ἐπάρασά τις γυνὴ φωνὴν ἐκ τοῦ ὄχλου, εἶπεν αὐτῷ · Μακαρία ἡ κοιλία ἡ βαστάσασά σε καὶ μαστοί, οὓς ἐθήλασας. Αὐτὸς δὲ εἶπε · Μενοῦν γε, μακάριοι οἱ ἀκούοντες τὸν λόγον του Θεοῦ καὶ

φυλάσσοντες αὐτόν.

«Μαρία δὲ τὴν ἀγαθὴν μερίδα ἐξελέξατο, ἥτις οὐκ ἀφαιρεθήσεται ἀπ' αὐτῆς»

Αγαπητοί μου αδελφοί,

Το σημερινό Ευαγγελικό ανάγνωσμα, παρμένο από το κατά Λουκάν Ευαγγέλιο, μας μεταφέρει σε ένα σπίτι της Βηθανίας, στο αρχοντικό της Μάρθας και της Μαρίας. Επισκέπτης εκεί είναι ο ίδιος ο Διδάσκαλος, ο Κύριος ημών Ιησούς Χριστός. Η σκηνή αυτή, αν και φαίνεται απλή και καθημερινή, κρύβει ένα βαθύτατο πνευματικό νόημα, το οποίο αγγίζει την ουσία της χριστιανικής μας ζωής, της ποιμαντικής μέριμνας και της εσωτερικής μας αναζήτησης.

Βλέπουμε δύο διαφορετικές στάσεις ζωής μπροστά στην παρουσία του Θεού. Από τη μία πλευρά, η Μάρθα, πρόθυμη, φιλόξενη και δραστήρια, καταγίνεται με τη φροντίδα της φιλοξενίας. Περισπάται «περί πολλήν διακονία». Η προσφορά της είναι ανιδιοτελής και γεμάτη αγάπη. Θέλει να περιποιηθεί τον Θεάνθρωπο με τον καλύτερο δυνατό τρόπο. Από την άλλη πλευρά, η Μαρία, αθόρυβη και αφοσιωμένη, κάθεται παρά τους πόδας του Ιησού και απορροφά κάθε Λόγο που βγαίνει από το στόμα Του.

Η Μάρθα, κουρασμένη από τον μόχθο της προετοιμασίας και ίσως νιώθοντας παραπονεμένη, καταφεύγει στον Χριστό: «Κύριε, δεν σε μέλει που η αδελφή μου με άφησε μόνη να υπηρετώ; Πες της να με βοηθήσει». Η απάντηση του Κυρίου, ωστόσο, δεν περιέχει απόρριψη ή επίπληξη για τον κόπο της, αλλά μια γλυκιά, ποιμαντική διορθωτική υπόδειξη: «Μάρθα, Μάρθα, μεριμνάς και τυρβάζεις περί πολλά· ενός δέ εστι χρεία».

Στην Ορθόδοξη Παράδοση, η περικοπή αυτή ουδέποτε ερμηνεύτηκε ως απαξίωση της πρακτικής διακονίας ή των καθηκόντων του καθημερινού βίου. Η Εκκλησία ουδέποτε απέρριψε την προσφορά, την ελεημοσύνη, την εργασία και τη μέριμνα για τον πλησίον. Αντίθετα, η Μάρθα και η Μαρία συμβολίζουν τις δύο θεμελιώδεις διαστάσεις της πνευματικής πορείας του ανθρώπου: τη πράξη και τη θεωρία (την προσευχητική νοερά θεώρηση του Θεού).

Το πρόβλημα της Μάρθας δεν ήταν η διακονία της, αλλά ο άγχος, ο περισπασμός και ο εσωτερικός κατακερματισμός. Η λέξη «τυρβάζῃ» δηλώνει την ταραχή, τη σύγχυση και τον θόρυβο της ψυχής που χάνει τον προσανατολισμό της. Όταν η δράση μας, ακόμα και αν αφορά ιερούς σκοπούς ή εκκλησιαστικά διακονήματα, μας γεμίζει με άγχος, εκνευρισμό και παράπονο απέναντι στους άλλους, τότε σημαίνει ότι έχουμε χάσει το κέντρο. Έχουμε ξεχάσει τον Λόγο για τον οποίο αγωνιζόμαστε.

Ο Χριστός υπενθυμίζει ότι «ενός εστι χρεία»: η προσωπική, ζωντανή και αδιάκοπη σχέση μαζί Του. Η Μαρία δεν επέλεξε την τεμπελιά, αλλά την προτεραιότητα. Έθεσε την καρδιά της ως θυσιαστήριο για να δεχθεί τον Σπόρο του Θείου Λόγου. Αυτή η «αγαθή μερίς», η κοινωνία με τον Θεό, είναι το μόνο κτήμα που δεν πρόκειται να αφαιρεθεί ποτέ από τον άνθρωπο, διότι ξεπερνά τα όρια του παρόντος κόσμου και εισέρχεται στην Αιώνια Ζωή. Όλα τα άλλα —οι φροντίδες, τα έργα, τα αξιώματα, οι καθημερινοί μόχθοι— είναι πρόσκαιρα.

Στο δεύτερο μέρος της περικοπής, μια γυναίκα από το πλήθος, συγκινημένη από τη διδασκαλία του Χριστού, αναφωνεί: «Μακαρία η κοιλία η βαστάσασά σε». Ο Κύριος, χωρίς να μειώσει την Παναγία Μητέρα Του, διευρύνει την έννοια της μακαριότητας: «Μενούν γε μακάριοι οι ακούοντες τον λόγον του Θεού και φυλάσσοντες αυτόν». Η αληθινή συγγένεια με τον Χριστό δεν είναι σαρκική ούτε εξωτερική, αλλά πνευματική. Μακάριος είναι εκείνος που ακούει τον λόγο του Θεού, τον φυλάσσει στην καρδιά του και τον κάνει πράξη στην καθημερινότητά του. Και ποιο είναι το τελειότερο παράδειγμα αυτής της στάσης; Η ίδια η Θεοτόκος, η οποία «συνετήρει πάντα τα ρήματα ταύτα συμβάλλουσα εν τῇ καρδίᾳ αὑτῆς».

Πώς μεταφράζονται αυτά τα μηνύματα στη δική μας ποιμαντική πραγματικότητα σήμερα;

Ζούμε σε μια εποχή υπερπληροφόρησης, ταχύτητας και ασταμάτητου θορύβου. Ο σύγχρονος άνθρωπος, ακόμη και ο πιστός που αγωνίζεται μέσα στην Εκκλησία, συχνά βρίσκεται εγκλωβισμένος στο σύνδρομο της Μάρθας. Μεριμνούμε και τυρβάζουμε για χιλιάδες πράγματα: για την επαγγελματική αποκατάσταση, τις υποχρεώσεις, την κοινωνική προβολή, ακόμη και για τους εξωτερικούς τύπους της εκκλησιαστικής ζωής. Γινόμαστε νευρικοί, ανυπόμονοι, επικριτικοί προς τους αδελφούς μας που δεν «τρέχουν» με τον δικό μας ρυθμό.

Η ποιμαντική της Ορθοδοξίας μας καλεί σε μια βαθιά εσωτερική ανασύνταξη. Μας καλεί να ισορροπήσουμε την πράξη με τη θεωρία. Η διακονία μας στον κόσμο, στην οικογένεια, στην εργασία και στην ενορία πρέπει να πηγάζει από τη σιωπή της προσευχής και την ακρόαση του Λόγου. Αν δεν καθίσουμε πρώτα «παρά τους πόδας του Ιησού» στη Θεία Λατρεία, στη μελέτη της Αγίας Γραφής, στη νήψη και στο μυστήριο της Εξομολόγησης, τότε η δράση μας κινδυνεύει να γίνει ένας στείρος ακτιβισμός, μια ψυχολογική εκτόνωση χωρίς Άγιο Πνεύμα.

Η Μαρία μας διδάσκει τη θεραπεία του περισπασμού. Μας διδάσκει την ιερή στάση της ακρόασης. Στην προσευχή, δεν ζητούμε από τον Θεό να εκτελέσει τα δικά μας θελήματα, αλλά στεκόμαστε σιωπηλοί για να ακούσουμε τη δική Του φωνή.

Αγαπητοί μου, ας μην επιτρέψουμε στον θόρυβο του κόσμου να μας κλέψει την «αγαθή μερίδα». Ας φροντίζουμε τις καθημερινές μας υποχρεώσεις με υπευθυνότητα και αγάπη, όπως η Μάρθα, αλλά ας διατηρούμε την καρδιά μας ήρεμη, προσευχόμενη και αφοσιωμένη στον Χριστό, όπως η Μαρία. Τότε, κάθε μας έργο θα καθαγιαστεί και θα γίνουμε και εμείς μέτοχοι της αληθινής μακαριότητας, φυλάσσοντας τον Λόγο του Θεού στη ζωή μας. Αμήν.

Πρωτοπρεσβύτερος

Παναγιώτης Καραγιουβάνης